Beyaz Saray’daki o fotoğraf karesi…
Bir tarafta ABD Başkanı Donald Trump, diğer tarafta Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman.
Milyarlarca dolarlık rakamlar havada uçuşurken, o masada aslında sadece para değil; ümmetin onuru, bölgenin geleceği ve mazlum coğrafyaların sesleri de pazarlık konusu oldu.

Trump’ın, “600 milyar dolar yatırım için teşekkür ederim, bunu 1 trilyon dolara çıkarabiliriz” sözleri, ekonomi kitaplarında değil; siyasi baskının, şantajın ve güç dayatmasının sözlüğünde karşılık bulur.
Ve Prens Selman’ın, adeta “peşin satan tüccar” edasıyla buna anında “Kesinlikle” cevabı vermesi, yalnızca diplomatik bir mutabakat değil, aynı zamanda ümmetin ortak varlıklarının nasıl hoyratça masaya sürüldüğünün itirafıdır.

Bunca zulmün ortasında, bölgenin gözyaşı daha kurumamışken, bu rakamların bu kadar kolay dillendirilmesi, “Hacılarımızın alın teri nereye gidiyor? Müslüman halkların emanet ettiği servet kimlerin kasasına akıyor?” sorularını kaçınılmaz kılıyor.

SURİYE’NİN DRAMI, KAŞIKÇI’NIN KANI, GAZZE’NİN YIKIMI ARASINDA PARLAYAN BİR ŞOV

Trump aynı toplantıda, Suriye yaptırımlarının kaldırılmasının hem Suudi prensinin hem de Türkiye’nin talebiyle olduğunu söyledi. Ne ironidir ki, bölgenin kaderi, yine aynı masada, yine halkların iradesi hilafına bir “pazarlık başlığına” dönüştü.

Kaşıkçı cinayeti sorulduğunda ise Trump’ın “Prens’in haberi yoktu” diyerek örtbas edici bir savunmaya girişmesi, bu kirli mutabakatın aslında çok daha derin bir bedelinin olduğunu açıkça ortaya koyuyor.

Yılların dosyası bir cümleyle kapatılıyor, adalet bir cümleyle rafa kaldırılıyor.

EKONOMİK ÇÖKÜŞÜN BEDELİ ORTADOĞU’YA KESİLEN FATURA MI?

ABD ekonomisi pandemi sonrası derin sarsıntılar yaşarken, Washington’ın Ortadoğu sermayesine duyduğu iştah yeni değil.
Trump’ın yıllardır süregelen tavrı açık: “Dostluğun ölçüsü para, ittifakın bedeli nakittir.”

Bugün ise aynı anlayış, vitrine daha süslü paketlerle konuluyor: “Yatırım”, “ekonomik iş birliği”, “stratejik ortaklık”…
Ama altını kazıdığınızda gördüğünüz şey, Ortadoğu’nun geleceğinin milyarlarca dolarlık etiketlerle tek taraflı olarak rehin alınmasıdır.

GAZZE YIKILIRKEN KURULAN İTTİFAKLAR

Yeni dönemde Washington–Riyad ilişkilerinin “güçlü müttefiklik” üzerinden yeniden tanımlanması, Gazze’de halen devam eden insanlık dramını gören herkes için yürek burkucu bir manzara.
Bölgede çocuklar toprak altında kalırken, aynı bölgenin servetleri dünyanın başka köşelerindeki güç merkezlerine aktarılıyor.

Bu tablo karşısında milyonlarca insanın içinden yükselen soruyu duymamak mümkün mü?

“Bu zenginlik ümmetin değil miydi? Bu emanet kimin için saklanmıştı?”

SESSİZ YIĞINLARIN SESİ: BU HESAP BİR GÜN SORULUR

Bugün milyonlarca Müslüman, kendi parasının, kendi emeğinin, kendi kutsal emanetlerinin nasıl ve kimler tarafından kullanıldığını sorguluyor.
Soru basit ama sarsıcı:

Bölge halkının kaynakları, bölge halkından başka herkesin faydasına mı çalışacak?

Veliaht Prens Selman’ın attığı her imza, verdiği her söz, yaptığı her ekonomik taahhüt; yalnızca siyasi bir hamle değil, aynı zamanda tarihe yazılan bir sorumluluktur.

Bugün alkışlarla duyurulan o yatırım kararları, yarın bölgenin kader defterinde çok farklı sayfalar açabilir.

Ve evet, bugün belki kimse yüksek sesle söyleyemiyor; ama suskun kalabalıkların içinde şu cümle yankılanıyor:

“Bu hesap kapanmadı. Bu emanet sahipsiz değil.”

Bu köşe yazısı bir öfkenin değil; bir vicdanın, bir sitemin, bir uyarının ve sesini duyuramayan milyonların çığlığının kaleme dökülmüş hâlidir.

Siyasetçiler anlaşmalar yapar, imzalar atar, fotoğraflar çektirir…
Ama ümmetin hafızası, mazlumların duası ve tarihin terazisi hiç kimseyi unutmaz.

Görüşme sırasında Selman, Suudi Arabistan’ın ABD’deki yatırımlarını 1 trilyon dolara çıkarmayı hedeflediklerini açıkladı.

TRUMP İSTEDİ, SUUDİ PRENS KABUL ETTİ

Trump, “Amerika Birleşik Devletleri’ne 600 milyar dolar yatırım yapmayı kabul ettiğiniz için size teşekkür etmek istiyorum. O benim arkadaşım, bunu 1 trilyon dolara çıkarabilir ama onun üzerinde çalışmam gerekecek.” ifadeleri kullandı:

Prens Muhammed bin Selman ise bunu kabul etti.

Bunun üzerine Trump, “Yani şimdi bana 600 milyar doların bir trilyon dolar olacağını mı söylüyorsunuz?” diye sordu.

Muhammed bin Selman ise “Kesinlikle” dedi.

Trump ise şu karşılığı verdi: “Bu çok hoşuma gitti. Kimsenin daha önce yapmadığı rakamlara ulaşıyoruz.”

“SURİYE YAPTIRIMLARINI KALDIRMAMI ERDOĞAN İSTEDİ”

Trump, basın toplantısında Suriye’ye yönelik yaptırımların kaldırıldığını belirterek kararın hem Veliaht Prens Selman’ın hem de Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talebi doğrultusunda alındığını söyledi.

Trump, “Erdoğan beni arayarak, ‘Yaptırımlar kalkmazsa Suriye’nin şansı yok, kaldırılırsa önemli bir fırsat doğar’ dedi. Her iki liderin de desteğiyle yaptırımları kaldırdım ve sonuçlar şu an için oldukça iyi” ifadelerini kullandı.

KAŞIKÇI CİNAYETİ SORUSU: “SELMAN’IN HABERİ YOKTU”

Trump’a, 2018’de İstanbul’daki Suudi Arabistan Konsolosluğu’nda öldürülen gazeteci Cemal Kaşıkçı ile ilgili soru yöneltildi. Trump, olayla ilgili olarak, “Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın bundan haberi yoktu” şeklinde konuştu.

EPSTEIN SORUSU GERİLİMİ TIRMANDIRDI

Toplantı sırasında bir ABC muhabirinin, cinsel istismar suçlusu Jeffrey Epstein ile ilişkisine yönelik sorusu Trump’ı kızdırdı. Trump gazeteciye sert bir yanıt vererek şu ifadeleri kullandı:

“ABC’nin lisansı elinden alınmalı. Haberleriniz çok sahte, çok yanlış. Sizin berbat şirketiniz suçlulardan biri.”

Görüşme, ekonomik iş birliği, Suriye’deki süreç ve ABD–Suudi Arabistan ilişkilerinde yeni dönemin sinyallerini vermesi açısından kritik önem taşıyor.

The New York Times’ın bilgi sahibi kaynaklara dayandırdığı haberine göre, ABD’nin Suudi Arabistan ile F-35 satışını sonuçlandırma sürecinde Pentagon’un hazırladığı istihbarat raporunda bu risk açık biçimde dile getirildi.

ÇİN F-35 TEKNOLOJİSİNİ ÇÖZEBİLİR

Pentagon yetkililerinin, F-35 teknolojisinin “Çin casusluğu veya Çin’in Suudi Arabistan ile güvenlik ortaklığı yoluyla tehlikeye atılabileceğine” yönelik endişesini dile getirdiği savunuldu.

Suudi Arabistan’a 48 adet F-35 satışına dair anlaşmanın nihai unsurlarının üzerinde çalışıldığı ve ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in anlaşmayı onaylamasının beklendiği ileri sürüldü.

Öte yandan, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın 18 Kasım’da Beyaz Saray’da Trump ile görüşmesinin öngörüldüğü ve muhtemel F-35 satışı anlaşmasının da gündemde olacağı kaydedildi.

F-35 GENEL TEKNİK ÖZELLİKLERİ

Uzunluk: 15,7 metre

Kanat açıklığı: 10,7 metre

Maksimum hız: Mach 1.6 (1.930 km/saat)

Menzil: Yaklaşık 2.200 kilometre

Motor: Pratt & Whitney F135 turbofan

Silah sistemleri: Dahili 25 mm GAU-22/A top ve çeşitli hassas mühimmat taşıma kapasitesi

Suriye geçiş dönemi Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, Suriye’nin 1946’da bağımsızlığını ilan etmesinden bu yana bir ABD Başkanı ile Beyaz Saray’da ikili görüşme gerçekleştirecek olan ilk Suriye lideri oldu.

TARİHİ DETAYLAR BARINDIRIYOR

Şara, eylül ayında da BM Genel Kurulu’na katılmış, bunu 58 yıl aradan sonra gerçekleştiren ilk Suriyeli siyasetçi olmuştu.

Geçen seneye kadar Muhammed El Colani adıyla HTŞ lideri olarak başına 10 milyon dolar ödül konmuş bir cihatçı olarak bilinen Şara’nın kısa sürede uluslararası kabul görmesi ve ABD Başkanı tarafından davet edilmesi de bu görüşmeyi tarihi kılan diğer bir unsur.

GÖRÜŞME 1,5 SAAT SÜRDÜ

Cumhurbaşkanı Ahmed Şara, Brezilya’da düzenlenen “COP30” İklim Zirvesi’ne katılmasının ardından ABD’nin başkenti Washington D.C’ye geçti.

Basına kapalı yapılan görüşmeye ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack’ın da katıldığını belirtildi.

Trump ile Şara arasındaki görüşme 1,5 saat sürerken görüşmeye ilişkin Beyaz Saray’dan henüz bir açıklama yapılmadı.

Görüşmede, Suriye yaptırımlarının kaldırılmasından bölgesel meselelere kadar birçok konu başlığının ele alındığı kaydedildi.

ŞARA’YA ÖVGÜLER YAĞDIRDI

Trump, Oval Ofis’te yapılan görüşmenin ardından yaptığı açıklamada hem ülke siyasetine hem de dış politikaya değindi.

Trump, Şara ile ilgili “Onunla iyi anlaşıyorum. Kendisi çok güçlü bir lider.” ifadesini kullandı.

“SURİYE İÇİN ELİMİZDEN GELENİ YAPACAĞIZ”

Trump, “Çok güçlü bir lider, çok zorlu bir yerden geliyor ve çok sağlam bir adam. Onu sevdim, onunla iyi anlaşıyorum. Suriye’yi başarılı kılmak için elimizden gelen her şeyi yapacağız. Çünkü orası Orta Doğu’nun bir parçası. Şu anda Orta Doğu’da bir barış var. Kimsenin hatırlamadığı kadar uzun süredir böylesi yaşanmadı.” dedi.

“SURİYE-İSRAİL DİYALOĞU İÇİN ÇALIŞIYORUZ”

Trump, Suriye ve İsrail arasında yeni bir diplomatik süreç yürütüldüğünü belirterek, “Suriye ile bir anlaşmaya varmak için İsrail ile çalışıyoruz. Suriye, Orta Doğu’nun önemli bir parçası. Şara’nın, ülkesini yeniden inşa edeceğine inanıyorum.” dedi.

BEYAZ SARAY’DA İLK SURİYELİ LİDER

Suriye Cumhurbaşkanı Şara, Beyaz Saray çıkışında kendisini bekleyen Suriyelileri aracından inerek selamladı.

Şara’nın Trump’la görüşmesi, bir Suriye devlet başkanının Beyaz Saray’da bir ABD Başkanı ile yaptığı ilk görüşme olarak kayıtlara geçti.

Trump ile Şara, daha önce ilk kez 14 Mayıs’ta Suudi Arabistan’da yüz yüze görüşmüştü.

ABD Başkanı Donald Trump ve Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed Şara arasındaki görüşme tamamlandı.

Görüşme basına kapalı olarak gerçekleştirilirken, 1,5 saat süren görüşmeye ilişkin Beyaz Saray’dan bir açıklama yapılmadı.

Görüşmeye, Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, ABD’li mevkidaşı Marco Rubio ile ABD’nin Ankara Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Thomas Barak’ın da katıldı.

SEZAR YASASI İKİNCİ KEZ 6 AY ASKIYA ALINDI

ABD Hazine Bakanlığından yapılan yazılı açıklamada, 10 Kasım’da güncellenen Suriye yaptırımları bölümüne ilişkin kamuoyuyla bilgi paylaşıldı.

Açıklamada, “Dışişleri Bakanı, 10 Kasım günü, Suriye’ye yönelik yaptırımların hafifletilmesine devam etme taahhüdümüzü belirtmek amacıyla Sezar Yasası yaptırımlarının uygulanmasını 180 gün süreyle kısmen askıya aldı.” ifadesine yer verildi.

Söz konusu kararın, 23 Mayıs’ta 180 günlüğüne Sezar Yasası yaptırımlarının askıya alınması kararının yerini aldığı belirtildi.

Açıklamada, Rusya ve İran’la ilgili işlemlerin yanı sıra bu ülke menşeli mal, teknoloji, yazılım, fon, finansman veya hizmetlerin transferinin bu muafiyetlerden hariç tutulduğu kaydedildi.

Öte yandan ABD Başkanı Trump’ın Sezar Yasası yaptırımlarını iptal etme hakkı bulunmuyor, bu nedenle uygulanan yaptırım askıya alma yöntemiyle öteleniyor.

GÖRÜŞMENİN GÜNDEMİ

Görüşmede Suriye yaptırımlarının kaldırılmasından bölgesel meselelere kadar birçok konu başlığını ele alındı.

Beyaz Saray’a giden ilk Suriye Cumhurbaşkanı olan Şara’ya, görüşmede Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani eşlik etti.

PAZAR GÜNÜ GENERALLERLE BASKETBOL OYNADI

Suriye Dışişleri Bakanı Esed Hasan Şeybani, Cumhurbaşkanı Ahmed Şara’nın ABD’li generallerle basketbol oynadığı bir video paylaştı.

Şeybani’nin Instagram hesabındaki videoda, Şam’daki halk sarayında Cumhurbaşkanı Şara ve kendisinin, ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper ile DEAŞ’a karşı kurulan Uluslararası Koalisyon’un Komutanı Kevin Lambert ile basketbol oynadığı görüldü.

Paylaşımında Şeybani, “Sıkı çalış, daha sıkı oyna. Amiral Brad Cooper ve Tuğgeneral Kevin Lambert ile sahada birkaç atış.” ifadelerine yer verdi.