ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarıyla tırmanan kriz, özellikle enerji taşımacılığı açısından kritik olan bölgede tanker trafiğini yavaşlattı. Bu gelişmeler, küresel jet yakıtı fiyatlarının kısa sürede ciddi şekilde artmasına neden oldu.

Verilere göre ABD’de jet yakıtı fiyatı kısa bir zaman diliminde iki kattan fazla yükseldi. Argus ABD Jet Yakıt Endeksi’ne göre galon fiyatı 27 Mart itibarıyla yaklaşık 2,17 dolardan 4,57 dolara çıktı. Bu artış, havayolu şirketlerinin maliyetlerini doğrudan yukarı çekiyor.

Uzmanlar, mevcut fiyat seviyelerinin devam etmesi halinde şirketlerin yakıt stoklarının birkaç hafta içinde kritik seviyelere inebileceğini belirtiyor. Bu durumun, uçuşlarda azalmaya ve bilet fiyatlarında artışa neden olabileceği ifade ediliyor.

United Airlines CEO’su Scott Kirby, artan yakıt maliyetleri nedeniyle kısa vadede uçuş kapasitesini yaklaşık yüzde 5 azaltmayı planladıklarını açıkladı. Kirby, mevcut fiyatların sürmesi halinde şirketin yıllık maliyetlerinin 11 milyar dolar artabileceğini dile getirdi.

Benzer şekilde Delta Air Lines CEO’su Ed Bastian da yalnızca mart ayında yakıt giderlerindeki artışın şirkete 400 milyon dolara kadar ek yük getirdiğini ve bu artışın bilet fiyatlarına yansımaya başladığını söyledi.

Arz Krizi Endişesi

Orta Doğu, küresel jet yakıtı tedarikinde kritik bir konumda bulunuyor. Bölgeden günlük yaklaşık 1,1 milyon varil ihracat yapılırken, bu miktar dünya tüketiminin yüzde 15 ila 17’sine karşılık geliyor.

Ancak Hürmüz Boğazı’nda yaşanan aksaklıklar, bu arzın küresel pazarlara ulaşmasını zorlaştırıyor. Tanker trafiğindeki yavaşlama, enerji piyasalarında belirsizliği artırırken havacılık sektöründe maliyet baskısını derinleştiriyor.

Analistler, yaşanan gelişmelerin yalnızca ABD ile sınırlı kalmayacağını, küresel ölçekte uçak bileti fiyatlarının yükselmesine ve seyahat planlarının yeniden gözden geçirilmesine neden olabileceğini belirtiyor.