GEÇİCİ YÖNETİM KONSEYİ

İran Anayasası’na göre yeni lider belirlenene kadar yönetim, Cumhurbaşkanı, Yargı Erki Başkanı ve Anayasayı Koruyucular Konseyi’nden seçilen bir din adamından oluşan geçici bir kurul tarafından devralınıyor.

Geçici konseyde şu isimler yer alıyor:

• Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan

• Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei

• Anayasayı Koruyucular Konseyi üyesi Ali Rıza Arafi

YENİ LİDERİN BELİRLENMESİ: UZMANLAR MECLİSİ

İran’da dini lideri seçme yetkisi, ülkenin din adamlarından oluşan Uzmanlar Meclisi’ne ait. Anayasa’nın 111. maddesi, liderin ölümü, istifası veya görevden alınması durumunda Meclis’in en kısa sürede yeni lideri belirlemesini ve ilan etmesini öngörüyor.

Yeni lider belirlenene kadar geçici konsey liderlik görevlerini sürdürüyor.

MÜCTEBA HAMANEY İDDİASI

İran Uzmanlar Meclisi Gilan Vilayeti Üyesi Seyyid Ali Hüseyni Eşkevari, sosyal medyada yaptığı açıklamada, yeni dini liderin Ali Hamaney’in oğlu Mücteba Hamaney olduğunu belirtti. Eşkevari, Uzmanlar Meclisi’nin büyük çoğunlukla bu isim üzerinde mutabık kaldığını ifade etti.

Uzmanlar Meclisi Başkan Yardımcısı Ayetullah Hüseyni Buşehri, yeni liderin yakın zamanda resmen tanıtılacağını açıkladı. Öte yandan, Mücteba Hamaney’in henüz “Ayetullah” unvanına sahip olmaması tartışma konusu.

ABD’DEN TEPKİ

ABD Başkanı Donald Trump, Mücteba Hamaney’in lider olma ihtimaline ilişkin açıklamada bulundu:

“İran’da en olası halef Mücteba Hamaney ama bu kabul edilemez. Hamaney’in politikalarını devam ettirecek ve ABD’yi beş yıl sonra yeniden savaşa zorlayacak bir İran lideri istemiyorum.”

DİNİ LİDERLİK İÇİN DİĞER ADAYLAR

Uzmanlar Meclisi’nin belirleyeceği yeni lider için öne çıkan isimler şunlar:

• Mücteba Hamaney – Ali Hamaney’in oğlu, İran siyasetinde etkili bir isim

• Gulam Hüseyin Muhsini Ejei – Yargı Erki Başkanı ve Uzmanlar Meclisi üyesi

• Ali Rıza Arafi – Kum medreselerinde görev almış önde gelen din adamı

• Sadık Laricani – Eski başyargıç ve Meclis üyesi

• Nuri Hamedani – İran’ın etkili din alimlerinden biri

Yeni liderin resmi açıklaması Uzmanlar Meclisi tarafından yapılacak.

HABER KÜPÜRÜ

Bu haberin küpürü 4 Mart 2026 tarihinde yayınlanmıştı.

İran devlet televizyonu, Hamaney’in sabah saatlerinde düzenlenen ABD-İsrail saldırısında yaşamını yitirdiğini duyurdu. Bu gelişmenin ardından Ayetullahlardan oluşan Meclis-i Hobregan üyeleri, yeni Veliyy-i Fakih’i belirlemek için Tahran’da toplandı.

Geçici liderlik konseyinde Arafi, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve Yargı Erki Başkanı Gulamhüseyn Muhsini Ejei ile birlikte ülkenin hayati kararlarını yönetecek. Üçlü konseyde Arafi bir numaralı isim olarak görev yapacak ve yeni lider seçilene kadar yetkilerini yürütecek.

1959 yılında Yezd’in Maybod şehrinde doğan Arafi, dini çevrelerde yetişmiş, Kum’daki Şii havzasında eğitim almış ve fıkıh-usul gibi klasik İslami ilimlerde derinleşmiş bir isim. Babası Muhammed İbrahim Arafi, Ruhullah Humeyni’nin yakın arkadaşıydı ve Alireza Arafi’nin dini eğitime yönelmesinde etkili oldu.

Arafi, uzun yıllar boyunca öğretim, vaizlik ve idari görevlerde bulundu. Hamaney’e yakınlığıyla bilinen Arafi, Uzmanlar Meclisi Başkan Yardımcılığı ve Koruyucular Konseyi üyeliği görevlerini yürütüyor. Aynı zamanda İran’daki ilahiyat eğitim sisteminin başında yer alıyor.

Reformist ve kurumsal bir yapıya sahip olan Arafi, geleneksel dini otoriteye bağlı kalmakla birlikte eğitim ve kurumsal reformlarda etkin rol oynuyor. Anayasa’nın 111. maddesi gereği, liderin ölümü durumunda geçici konsey en kısa sürede atanmalı ve ülkenin yönetim yetkilerini devralmalı.

Yeni Veliyy-i Fakih’in seçilmesi için Meclis-i Hobregan üyeleri Tahran’da toplantılar düzenleyecek. Lider belirlenene kadar, Arafi, Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ve Yargı Erki Başkanı Ejei, anayasal yetkileri birlikte kullanacak.