Trump, ABD ile İran arasında son iki gündür Orta Doğu’daki gerilimi sona erdirmeye yönelik “verimli ve yapıcı görüşmeler” yapıldığını ifade etti. Görüşmelerin hafta boyunca devam edeceğini kaydeden Trump, diplomatik sürecin seyrine bağlı olarak yeni adımlar atılabileceğini belirtti.

ABD Başkanı ayrıca, devam eden temasların başarısını desteklemek amacıyla İran’ın enerji altyapısına yönelik askeri saldırıların geçici olarak durdurulması talimatını verdiğini açıkladı. Bu kapsamda, ABD Savunma birimlerine söz konusu saldırıların 5 gün süreyle ertelenmesi yönünde talimat verildi.

Kararın, İran’ın Basra Körfezi’ni mayınlama tehdidinin hemen ardından gelmesi dikkat çekti. Daha önce İran Savunma Konseyi, İran kıyılarına yönelik olası bir saldırı durumunda Körfez’deki deniz ulaşım hatlarının hedef alınabileceğini açıklamıştı.

Savaşın ekonomik etkileri de giderek derinleşiyor. Hürmüz Boğazı’nın kapanmasıyla birlikte küresel enerji ve gübre piyasalarında ciddi dalgalanmalar yaşandı. Bu güzergâh, yalnızca petrol ve doğalgaz değil, aynı zamanda üre ve amonyak gibi kritik hammaddelerin taşınmasında da stratejik öneme sahip.

Öte yandan İran’ın son saldırılarında, İsrail’in Arad ve Dimona kentleri hedef alındı. Fırlatılan bazı füzelerin İsrail’in hava savunma sistemi olan Demir Kubbe’yi aşarak bölgede hasara yol açtığı öne sürüldü.

İran cephesi ise Trump’ın açıklamalarına temkinli yaklaştı. İran Dışişleri Bakanlığı, söz konusu ifadelerin enerji piyasalarını etkilemeye yönelik olduğunu savunarak, ABD’nin askeri planlarına zaman kazandırmayı amaçladığını ileri sürdü.

Bölgede hem askeri hem diplomatik gelişmelerin iç içe geçtiği süreçte, taraflardan gelen açıklamalar küresel piyasalarda belirsizliğin sürmesine neden oluyor.

Yedioth Ahronot gazetesine konuşan yetkili, Donald Trump yönetiminin İran ile yürüttüğü temasların son günlerde hız kazandığını ve Washington’un yaklaşık üç hafta içinde saldırıları sona erdirmeyi hedeflediğini iddia etti.

Aynı kaynak, ABD ile İran arasında yapılması planlanan görüşmelerin bu hafta Pakistan’da gerçekleşmesinin beklendiğini belirtti. Yetkili ayrıca ABD’nin, İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ile temas halinde olduğunu savundu ve bu süreçle ilgili İsrail’e bilgi verilmediğini ileri sürdü.

Öte yandan Trump, İran’ın ABD ile anlaşma yapma isteğinde olduğunu ifade ederek, taraflar arasında telefon görüşmesi yapılabileceğini açıklamıştı. İranlı yetkililerle temas kurduklarını belirten Trump, kesin sonuç içermeyen bir anlaşma ihtimalinin yüksek olduğunu dile getirdi.

Trump ayrıca, İran’ın enerji altyapısına yönelik olası askeri saldırıların geçici olarak durdurulması talimatı verdiğini açıklarken, Hürmüz Boğazı’nın açılmaması halinde İran’daki elektrik santrallerinin hedef alınabileceği yönünde uyarıda bulundu.

Bu açıklamalara İran cephesinden sert yanıt geldi. Muhammed Bakır Kalibaf, ABD ile herhangi bir müzakere yürütülmediğini belirterek, bu yöndeki haberlerin gerçeği yansıtmadığını söyledi. Kalibaf, söz konusu iddiaların piyasalarda manipülasyon amacı taşıdığını öne sürdü.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de benzer şekilde ABD ile doğrudan müzakere yapılmadığını, yalnızca dolaylı mesaj alışverişinin söz konusu olduğunu ifade etti.

Bölgede tansiyon yüksek seyrini korurken, taraflardan gelen çelişkili açıklamalar diplomatik sürece dair belirsizliği artırıyor.

Orta Doğu’da tırmanan gerilim bölgede endişeleri artırırken taraflar karşılıklı saldırılarını sürdürüyor. Savaşın etkileri yalnızca çatışma alanıyla sınırlı kalmazken, çevre ülkelerde de güvenlik kaygıları gündeme geliyor.

Türkiye ise bir yandan olası risklere karşı önlemler alırken diğer yandan bölgede tansiyonun düşürülmesi ve diplomatik çözüm için girişimlerini sürdürüyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye’nin güvenliği için gerekli tedbirlerin alındığını ve gelişmelerin yakından takip edildiğini ifade etmişti.

Bu gelişmelerin gölgesinde Türkiye’de sosyal medyada yeni bir dayanışma mesajı yayılmaya başladı. Instagram kullanıcıları, üzerinde Türk bayrağı bulunan ve “Ülkeme güveniyorum, ülkemde güvendeyim” ifadelerinin yer aldığı görselleri paylaşarak güven ve birlik mesajı verdi.

Kısa sürede geniş kitlelere ulaşan paylaşım dalgası binlerce kullanıcı tarafından yeniden paylaşıldı. Sosyal medya akımına yalnızca vatandaşlar değil, spor, sanat ve siyaset dünyasından birçok isim de katılarak destek verdi.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı askeri operasyonlar uluslararası siyasette yeni bir gerilim hattı oluşturdu. Avrupa’dan bu sürece en açık itiraz ise İspanya’dan geldi.

ABD Başkanı Donald Trump, operasyonlara destek vermediği gerekçesiyle İspanya’yı sert sözlerle hedef aldı ve Madrid yönetimiyle ticari ilişkileri kesme tehdidinde bulundu.

Trump: “İspanya ile Tüm Ticareti Keseriz”

Trump, bazı Avrupa ülkelerinin operasyonlarda ABD’ye destek verdiğini, bazılarının ise vermediğini belirterek İspanya’nın “kötü davrandığını” söyledi. NATO kapsamında savunma harcamalarının yüzde 5’e çıkarılması yönündeki çağrısına İspanya’nın karşı çıktığını ifade eden Trump, Madrid yönetiminin ABD üslerinin kullanımına izin vermediğini dile getirdi.

İspanya’nın savunma harcamalarını yüzde 2 seviyesine dahi çıkarmadığını savunan Trump, “İspanya ile tüm ticari ilişkilerimizi kesebiliriz” açıklamasında bulundu.

İspanya’dan “Egemenlik” Vurgusu

Trump’ın sözlerine ilk tepki, Başbakan Yardımcısı Yolanda Diaz’dan geldi. Diaz, İspanya’nın herhangi bir baskı ya da şantajı kabul etmeyeceğini belirterek, ABD’nin müttefiklik ilişkisi istiyorsa öncelikle uluslararası hukuka ve ülkenin egemenliğine saygı göstermesi gerektiğini ifade etti.

Pedro Sanchez: “Irak Savaşı’nı Unutmadık”

İspanya Başbakanı Pedro Sánchez de yaptığı açıklamada ABD’nin 2003’te başlattığı Irak Savaşı’nı hatırlattı. O dönemde savaşın kitle imha silahlarını ortadan kaldırma ve demokrasi getirme iddiasıyla başlatıldığını ancak sonuçlarının ağır olduğunu belirtti.

Sanchez, Irak Savaşı’nın Avrupa’da güvenlik krizine, terör tehdidinde artışa ve göç dalgalarına yol açtığını söyledi. Enerji fiyatlarındaki yükselişin de o sürecin sonuçlarından biri olduğunu dile getiren İspanya Başbakanı, “Bir hukuksuzluğa başka bir hukuksuzlukla karşılık vermek büyük felaketlerin başlangıcıdır” dedi.

“İspanya Bu Savaşa Karşıdır”

Sanchez, İran’a yönelik askeri müdahaleye karşı olduklarını açık şekilde vurgulayarak, hükümetlerin görevinin savaş değil, vatandaşların yaşam koşullarını iyileştirmek olduğunu ifade etti. İspanya’nın bu konudaki tutumunun değişmeyeceğini belirten Sanchez, savaş politikalarının başarısız liderlikleri gizlemek için kullanılmasının kabul edilemez olduğunu söyledi.

İki ülke arasındaki diplomatik gerilimin nasıl seyredeceği ise merak konusu.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik ortak saldırıları sonrası başlayan çatışmalar beşinci gününde şiddetlenerek sürüyor. Tahran yönetimi, hem İsrail’e hem de Körfez’deki ABD askeri varlığına yönelik geniş çaplı misilleme operasyonları yürüttüğünü duyurdu.

İran dini lideri Ali Hamaney’in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkilinin saldırılarda hayatını kaybettiği belirtilirken, Tahran yönetimi askeri karşılığın süreceği mesajını verdi.

Körfez Hattına Füze ve İHA Operasyonları

İran Devrim Muhafızları Ordusu tarafından yapılan açıklamada, bölgedeki Amerikan askeri üsleri ve tesislerine yönelik balistik füze ve insansız hava aracı operasyonlarının devam ettiği bildirildi. İran, Körfez ülkelerine yönelik saldırılarında doğrudan bu ülkeleri değil, ABD unsurlarını hedef aldığını savundu.

Uluslararası kamuoyundan gerilimin düşürülmesi yönünde çağrılar gelirken, çatışmaların bölgesel bir savaşa dönüşme riski giderek artıyor.

Hürmüz Boğazı Kapatıldı

Küresel petrol ticaretinin kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nın İran tarafından kapatıldığı açıklandı. Bu gelişme, enerji piyasalarında tedirginliğe yol açtı ve küresel arz güvenliği konusunu yeniden gündeme taşıdı.

500’ün Üzerinde Füze İddiası

İran’ın, İsrail’i yüzlerce füze ile hedef aldığı ve savaşın beşinci gününde 500’ün üzerinde füze fırlattığı öne sürüldü. Gece boyunca devam eden saldırılarda gökyüzünün füze izleriyle aydınlandığı bildirildi.

Ayrıca İran’ın, Birleşik Arap Emirlikleri’nin Dubai kentindeki ABD Konsolosluğu’nu da hedef aldığı ve binanın ağır hasar gördüğü aktarıldı.

İsrail ve ABD hava kuvvetlerinin de İran’ın farklı şehirlerine yönelik yeni hava saldırıları düzenlediği, karşılıklı operasyonların gece boyunca sürdüğü belirtildi.

Orta Doğu’da Savaş Tırmanıyor

Bölgede uzun süredir beklenen çatışmanın başlamasıyla birlikte ABD ve İsrail’in İran’a yönelik kapsamlı bir saldırı düzenlediği bildirildi. Saldırılarda İran’ın dini lideri Ali Hamaney ile çok sayıda üst düzey ismin hayatını kaybettiği iddia edildi.

İran ise saldırılara karşılık vererek, uzun yıllardır geliştirdiği füze sistemleriyle İsrail’i ve Körfez bölgesindeki bazı ABD üslerini hedef aldı. Bu gelişmeler, bölgedeki tansiyonu daha da yükseltti.

“İran Türkiye’yi Hedef Alır mı?” Sorusu

İran’ın ABD üslerine yönelik saldırılarının ardından kamuoyunda “Türkiye hedef olur mu?” sorusu gündeme geldi. Bu soruya yanıt veren Hakan Fidan, İran özelinden bağımsız olarak Türkiye’nin kendi güvenliğini sağlama kapasitesine sahip olduğunu vurguladı.

Fidan, “Türkiye kendini her zaman korur. Bunun için gerekli iradeye de yeteneğe de sahibiz.” ifadelerini kullandı.

Savaşın Olası Seyri

Fidan açıklamasında, savaşın nasıl sona erebileceğine ilişkin değerlendirmelerde de bulundu. Tarafların yeniden müzakere masasına dönüp dönemeyeceğinin belirsiz olduğunu belirten Bakan Fidan, çatışmanın en erken İran’ın temel askeri kapasitesinin etkisiz hale getirilmesiyle, en geç ise bir rejim değişikliğiyle sonuçlanabileceğini ifade etti.

İran’ın geniş bir coğrafyaya sahip olduğunu hatırlatan Fidan; füze sistemleri, radar ağları, hava savunma unsurları, elektronik harp kapasitesi ve deniz kuvvetlerinin ülke geneline yayılmış durumda olduğunu söyledi. Bu nedenle askeri operasyonların belirli bir süre ve kapsam gerektireceğini dile getirdi.

İran’daki Türk Vatandaşları

Dışişleri Bakanı, İran’da çifte vatandaşlar dahil yaklaşık 20 bin Türk vatandaşının bulunduğunu açıkladı. Türkiye ile İran arasındaki üç sınır kapısından hem Türk vatandaşlarının hem de üçüncü ülke vatandaşlarının sorunsuz geçiş yapabildiğini belirtti.

Göç Dalgası İhtimali

Olası bir göç hareketine ilişkin soruya da yanıt veren Fidan, gerekli planlama ve imkanların hazır olduğunu söyledi. Ancak şu an için İran yönetiminin kendi vatandaşlarının sınırdan çıkışına izin vermediğini, bu nedenle Türkiye’ye yönelik bir geçiş yaşanmadığını aktardı. İran halkının önceki çatışmalarda da belirli bir süre bekleme eğilimi gösterdiğini hatırlattı.