Ekointernet Haber Ulusal Haber Portalı
Türkiye’de sosyal medya kullanımında yeni dönem 1 Kasım’da başlıyor. 15 yaşını doldurmamış çocuklara hesap açılması yasaklanırken mevcut hesaplar da yaş doğrulamasına tabi tutulacak. e-Devlet üzerinden kimlik bilgileri paylaşılmadan yapılacak doğrulama sistemiyle çocukların sosyal medya erişimine sıkı denetim getirilecek. 15-18 yaş grubunu ise gizli hesap, mesaj kısıtlaması, ebeveyn kontrolü ve sonsuz kaydırma yasağı bekliyor.
Sosyal medya platformlarında çocukların kontrolsüz kullanımına yönelik tartışmalar yeni bir boyuta taşınıyor. Çocukları zararlı içeriklerden, dijital bağımlılıktan ve çevrim içi risklerden korumayı amaçlayan yeni düzenleme Türkiye’de yürürlüğe giriyor.
10 Ekim tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan düzenleme kapsamında sosyal medya şirketlerine çocukların korunmasına yönelik önemli sorumluluklar yükleniyor. 1 Kasım itibarıyla başlayacak uygulamayla birlikte platformlar, yaş sınırını ihlal eden hesaplara karşı harekete geçmek zorunda kalacak.
15 YAŞ ALTINA KAPI KAPANIYOR: HESAP AÇMAK YASAK
Yeni düzenlemenin en dikkat çekici maddesi, 15 yaşını doldurmamış çocuklara yönelik sosyal medya yasağı oldu.
Buna göre sosyal medya platformları, 15 yaşından küçük kullanıcılara hizmet sunamayacak. Bu yaş grubundaki çocukların yeni hesap açma talepleri reddedilecek. Yaş sınırının altında olduğu belirlenen mevcut kullanıcıların hesapları da kapatılacak.
Böylece çocukların sosyal medya platformlarına erişiminde yaş doğrulaması temel şart haline gelecek.
e-DEVLET ÜZERİNDEN YAŞ DOĞRULAMASI ZORUNLU OLACAK
Düzenlemeyle birlikte yaş kontrolünün nasıl yapılacağı da netleşiyor. Kullanıcılar, e-Devlet üzerinden oluşturulacak dijital belirteç aracılığıyla yaşlarını doğrulayacak.
Sistemin dikkat çeken yönü ise kişisel kimlik bilgilerinin sosyal medya platformlarıyla paylaşılmayacak olması. Dijital belirteç yalnızca kullanıcının 15 yaşını doldurup doldurmadığını ve 18 yaşına ulaşıp ulaşmadığını gösterecek.
Mevcut hesapların yaş doğrulama işlemlerinin ise en geç 31 Mart 2027 tarihine kadar tamamlanması gerekiyor.
15-18 YAŞ GRUBUNA DA SIKI DENETİM GELİYOR
Yeni düzenleme yalnızca 15 yaş altındaki çocukları kapsamıyor. 15-18 yaş grubundaki kullanıcılar da yetişkin hesaplarından farklı güvenlik kurallarına tabi tutulacak.
Bu kapsamda:
– Hesaplar varsayılan olarak gizli olacak.
– Çocuklar yalnızca takip ettikleri hesaplardan mesaj alabilecek.
– Diğer kullanıcılar çocuk hesaplarının takipçi ve takip edilen listelerini göremeyecek.
– Çocuk hesaplarından canlı yayın yapılamayacak.
– Ekran görüntüsü alınmasını önlemeye yönelik teknik tedbirler uygulanacak.
Böylece çocukların sosyal medya üzerindeki görünürlüğü ve yabancı kullanıcılarla etkileşimi sınırlandırılacak.
SONSUZ KAYDIRMAYA FREN: DİJİTAL BAĞIMLILIĞA KARŞI YENİ TEDBİR
Düzenlemenin bir diğer önemli ayağını ise dijital bağımlılıkla mücadele oluşturuyor.
Kullanıcıları saatlerce platformda tutan sonsuz kaydırma yöntemi, çocuk hesaplarında yasaklanacak. Böylece içeriklerin bitmeyen akışlar halinde sunulmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Platformlar ayrıca zararlı içeriklere karşı filtreleme sistemleri kuracak ve çocukları korumaya yönelik öneri mekanizmalarını devreye alacak.
EBEVEYNLERE HESAP DENETİMİ VE KONTROL YETKİSİ
Yeni düzenlemeyle ebeveynlerin çocukların dijital dünyadaki faaliyetlerini denetleyebilmesi için de platformlara yeni yükümlülükler getiriliyor.
Anne ve babalara;
– Günlük sosyal medya kullanım süresini sınırlandırma,
– Hesap ayarlarını kontrol etme,
– Ücretli işlemleri onaylama
gibi denetim araçları sunulması zorunlu olacak.
Belirlenen yükümlülükleri yerine getirmeyen sosyal medya platformları ise çeşitli yaptırımlarla karşı karşıya kalacak.
e-DEVLET’TEN YAŞ DOĞRULAMASI NASIL YAPILACAK?
Yaş doğrulama işlemi için kullanıcının öncelikle e-Devlet sistemine giriş yapması gerekiyor.
Ardından Siber Güvenlik Başkanlığı hizmeti üzerinden dijital belirteç oluşturulacak. Oluşturulan belirteç, ilgili sosyal medya platformuna iletilecek. Platform da belirtecin geçerliliğini kontrol ederek kullanıcının yaş grubunu doğrulayacak.
Bu sistemde kullanıcının kimlik bilgileri yerine yalnızca yaş sınırına ilişkin doğrulama bilgisi kullanılacak.
Doğrulama sonucunda 15 yaşından küçüklerin hesap açması engellenecek, 15-17 yaş grubundaki kullanıcılar ise çocuklara yönelik özel güvenlik kuralları çerçevesinde sosyal medya kullanabilecek.
SOSYAL MEDYADA ALIŞILMIŞ DÜZEN DEĞİŞİYOR
1 Kasım itibarıyla başlayacak yeni dönem, sosyal medya şirketlerinin çocuk kullanıcılar karşısındaki sorumluluklarını önemli ölçüde artırıyor. Yaş doğrulamasından ebeveyn denetimine, gizli hesap uygulamasından sonsuz kaydırma yasağına kadar uzanan düzenlemeyle çocukların dijital dünyadaki hareket alanı yeniden şekilleniyor..
